Był sobie kiedyś chłopiec.

Pochodził z niewielkiej wioski na tzw. Ścianie Wschodniej. Gdy był mały, pragnął zarabiać na pisaniu.

O komputerze mógł wówczas pomarzyć, a nawet 8,60 na zeszyt A4 w trwardej oprawie to był spory wydatek, więc pierwsze literackie kroki stawiał na pustych kartkach w szkolnych zeszytach z zeszłego roku.

Po pięciu latach skończył pisać swoją pierwszą powieść. Odłożył kilkadziesiąt złotych na wydruk i bindowanie i zaczął ją pokazywać znajomym. Byli zachwyceni jego dziełem. „Fajne, zabawne, masz talent”. Postanowił wydać ją w Internecie.

I wtedy spadła na niego lawina krytyki.

Miał do wyboru – poddać się, porzucić marzenia i iść inną drogą, albo nauczyć się, jak przekuć słowa w pieniądze.

Dzisiaj ma bloga internetoweportfolio.pl, firmę, zarabia niezłą kasę i uczy innych, jak trzepać hajs na pisaniu.

Ten wstęp to prosty przykład storytellingu. Akurat ta historia jest autentyczna. Moja. A jak napisać własną? I po co? O tym przeczytasz za chwilę.

Storytelling – co to jest? Definicja storytellingu

Najprostsza definicja storytellingu – storytelling jest sztuką opowiadania historii.

Czy to prawidłowa definicja? Storytelling może mieć wiele twarzy, tak jak wiele historii można opowiedzieć.

Najprostsza definicja storytellingu mówi, że jest to sztuka opowiadania historii. Ale czy to wyczerpuje pełne znaczenie tego pojęcia? Nie do końca. Storytelling, od zarania dziejów, jest nie tylko formą rozrywki, ale także potężnym narzędziem przekazywania informacji, wartości i kultury. To sposób, w jaki ludzie od najdawniejszych czasów nauczyli się przekazywać swoje doświadczenia, tradycje i wiedzę. Przekracza on granice prostego opowiadania, stając się medium, które kształtuje pamięć odbiorców, angażując ich emocje i wyobraźnię, co sprawia, że informacje stają się bardziej przyswajalne i trwałe.

W przeciwieństwie do suchych faktów, które mogą być trudne do zapamiętania, storytelling nadaje informacjom kontekst, tworząc opowieść uczącą, która jest bardziej angażująca i łatwiejsza do zrozumienia i zapamiętania. Dzięki temu narzędziu, przekaz staje się bardziej osobisty i relacyjny, co buduje zaufanie odbiorców. Opowiadając historie, marki, nauczyciele, liderzy i opowiadacze wszelkiego rodzaju mają możliwość dotarcia do głębszych warstw percepcji swoich słuchaczy, tworząc trwałe połączenie emocjonalne.

Storytelling może przybierać wiele form – od tradycyjnego opowiadania przy ognisku, przez literaturę, film, aż po nowoczesne narracje w mediach społecznościowych i kampaniach marketingowych. Niezależnie od formy, kluczowym elementem pozostaje zdolność do tworzenia historii, które żyją w pamięci odbiorców, inspirują, uczą i przede wszystkim – łączą. To uniwersalny język, który pozwala na przekraczanie barier i budowanie mostów między różnymi światami i doświadczeniami.

Czym jest storytelling?

Storytelling to nic innego jak opowiadanie historii w sposób, który angażuje odbiorcę i sprawia, że chce on śledzić narrację. Nie ogranicza się on tylko do literatury czy filmu. Jest obecny w każdym aspekcie naszego życia, od rozmów przy kolacji, przez prezentacje biznesowe, aż po kampanie marketingowe i mediach społecznościowych.

W marketingu storytelling staje się narzędziem, które pozwala markom opowiadać o sobie w sposób, który nie tylko informuje, ale też buduje emocjonalne więzi z odbiorcami. Definicja storytellingu w tym kontekście rozszerza się o cel – nie tylko zabawiać, ale również przekonywać, inspirować i motywować do działania.

Kluczowym elementem storytellingu jest jego struktura. Podobnie jak w tradycyjnej narracji, dobra historia marketingowa ma początek, rozwinięcie i zakończenie. Początek przyciąga uwagę, rozwinięcie buduje zainteresowanie i emocje, a zakończenie zawiera punkt kulminacyjny i często wezwanie do działania. Elementy te, połączone z silnym, relacjonującym bohaterem lub sytuacją, tworzą opowieść, która zostaje z nami na dłużej.

Co ważne, storytelling w biznesie i marketingu nie ogranicza się do opowiadania sukcesów. Autentyczność historii często wymaga przyznania się do porażek, problemów, wyzwań, które firma musiała przezwyciężyć. To ludzki wymiar marki, który sprawia, że jest ona bliższa odbiorcy, bardziej wiarygodna i łatwiejsza do polubienia.

Przykładem może być opowieść o założycielu firmy, który przeszedł trudną drogę do sukcesu, pokonując liczne przeszkody. Takie historie inspirują, budują zaufanie i pokazują, że za marką stoją prawdziwi ludzie z prawdziwymi emocjami, marzeniami i problemami.

Pionierzy storytellingu

Storytelling jako praktyka jest tak stara jak ludzkość sama w sobie, a jego korzenie sięgają początków komunikacji i przekazu kulturowego. Nie ma jednej osoby, która „wymyśliła” storytelling; raczej jest to ewolucyjny rozwój sposobu, w jaki ludzie opowiadają historie, aby przekazać wiedzę, tradycje, wartości i rozrywkę.

W kontekście marketingu, zastosowanie storytellingu jako strategii nie zostało przypisane konkretnemu indywiduum. Jednak z czasem wielu teoretyków marketingu i praktyków zaczęło promować storytelling jako kluczową metodę budowania marki i angażowania odbiorców. Jedną z kluczowych postaci, która zwróciła uwagę na znaczenie opowieści w marketingu, jest Seth Godin, amerykański autor i były wiceprezes marketingu w Yahoo!. Godin w swoich książkach, takich jak „Wszyscy jesteśmy dziwni” czy „To jest marketing”, podkreśla, jak opowiadanie historii może pomóc markom wyróżnić się i zbudować głębszą relację z klientami.

Inną ważną postacią, która często jest kojarzona z wykorzystaniem storytellingu w biznesie, jest Steve Jobs. Jego prezentacje produktów dla Apple stały się legendą dzięki umiejętnościom opowiadania historii, które angażowały słuchaczy i tworzyły emocjonalny kontekst wokół produktów firmy.

Sztuka opowiadania historii: dlaczego jest tak skuteczna?

Zastanawiając się nad magią storytellingu, warto zacząć od zrozumienia, dlaczego ludzki umysł tak mocno reaguje na historie. Wszystko sprowadza się do naszych korzeni i ewolucji. Przez tysiąclecia historie były sposobem przekazywania wiedzy, tradycji i ostrzeżeń między pokoleniami. Opowieści pomagały ludziom znaleźć wspólny język, zrozumieć świat i sobie nawzajem.

W kontekście marketingu i komunikacji, storytelling jest niezwykle skuteczny, ponieważ angażuje odbiorcę na wielu poziomach – emocjonalnym, intelektualnym, a nawet duchowym. Dobra historia potrafi przyciągnąć uwagę i utrzymać zainteresowanie odbiorcy w sposób, którego nie osiągną suchy tekst czy proste dane. Dzieje się tak, ponieważ historie uruchamiają naszą wyobraźnię, pozwalają utożsamiać się z bohaterami, doświadczać z nimi przygód, sukcesów, ale też porażek i wyzwań.

Neurologia za tym stoi mówi, że kiedy słuchamy historii, w naszym mózgu aktywują się te same obszary, co u opowiadającego. To znaczy, że nie tylko słuchamy historii, ale na pewnym poziomie ją przeżywamy. Dzięki temu budowane są silniejsze, emocjonalne połączenia z marką, które trudno osiągnąć przez tradycyjne metody reklamy.

Dodatkowo, storytelling pozwala na skomplikowane idee przedstawić w prosty i zrozumiały sposób. Dzięki temu marki mogą komunikować swoje wartości, misję i wizję w sposób, który jest łatwy do przyswojenia i zapamiętania przez odbiorców.

Storytelling w marketingu: Jak opowiadać historie, które sprzedają?

Przenosząc się do konkretów, jak właściwie wykorzystać storytelling w marketingu? Kluczem jest znalezienie autentycznej historii, która rezonuje z wartościami Twojej marki i jednocześnie angażuje Twoją grupę docelową.

Pierwszy krok to zrozumienie Twojej marki i tego, co chcesz przekazać. Zadaj sobie pytanie: Jakie wartości reprezentuje moja marka? Jaka jest misja i wizja mojego biznesu? Jakie problemy rozwiązuję dla moich klientów? Odpowiedzi na te pytania stanowią podstawę Twojej historii.

Następnie, pomyśl o swojej grupie docelowej. Kto to są Ci ludzie? Jakie mają problemy, pragnienia, marzenia? Jak Twoja marka może się z nimi połączyć na poziomie emocjonalnym? Zrozumienie odbiorców pozwoli Ci skonstruować historię, która trafi w ich serca i umysły.

Kolejny krok to opracowanie samej historii. Pamiętaj o strukturze: początek (wprowadzenie do problemu lub sytuacji), rozwinięcie (jak Twoja marka/projekt/produkt pojawia się, aby zmierzyć się z wyzwaniem) i zakończenie (rozwiązanie problemu i jego pozytywny wpływ na życie klienta). Ważne, aby w Twojej historii był bohater, z którym Twoi odbiorcy mogą się utożsamić – może to być fikcyjna postać, rzeczywisty klient lub nawet sam produkt.

Ostatni element to emocje. Dobre historie budzą emocje – czy to radość, zaskoczenie, nadzieję czy nawet strach przed utratą. Emocje te pomagają zapamiętać historię i budują głębszą relację z marką.

W marketingu storytellingu nie chodzi tylko o same produkty czy usługi. To sposób na pokazanie, jak marka wpływa na życie ludzi, jak rozwiązuje ich problemy i spełnia ich pragnienia. To tworzenie narracji, w której klient jest bohaterem, a marka przewodnikiem lub narzędziem, które pomaga osiągnąć cel.

Kluczowe elementy skutecznego storytellingu

Skuteczna historia, która przyciąga uwagę odbiorców i pozostaje w ich pamięci, nie powstaje przypadkowo. To wynik świadomego procesu przekazywania, który uwzględnia kilka kluczowych elementów. Co sprawia, że opowiadanie historii przeradza się w sztukę opowiadania, która angażuje, uczy i inspiruje? Oto kilka aspektów, na które warto zwrócić szczególną uwagę.

Interesujące postacie – serce każdej historii. To dzięki nim odbiorcy mogą utożsamiać się z opowiadaną historią, przeżywać emocje i uczyć się z doświadczeń bohaterów. Postacie powinny być dobrze zarysowane, wielowymiarowe i autentyczne, aby budzić zaufanie i pozytywne skojarzenia.

Budowanie napięcia – klucz do zaangażowania odbiorców. Dobra opowieść prowadzi nas przez różne emocje, od ciekawości po zaskoczenie, od radości po smutek. Budowanie napięcia i jego rozładowanie sprawia, że historia jest dynamiczna i pamięciowa.

Jasny przekaz – definicja storytellingu mówi, że każda opowiedziana historia ma na celu przekazać konkretne przesłanie. Czy to przekazywanie informacji, przedstawienie idei przedsiębiorstwa, czy ucząca opowieść, ważne jest, aby cel był jasny i zrozumiały dla odbiorców.

Emocje odbiorcy – emocjonalne zaangażowanie odbiorców to jedna z kluczowych korzyści wykorzystania storytellingu. Historie, które pobudzają wyobraźnię i wzbudzają emocje, są zapamiętywane i często dzielone z innymi.

Logiczna struktura – każda skuteczna historia ma logiczną strukturę, która pomaga odbiorcom śledzić narrację i rozumieć przekaz. Od wprowadzenia, przez rozwinięcie, aż po zakończenie – każdy element ma swoje miejsce i znaczenie.

Schematy w storytellingu

Można założyć, że storytelling to po prostu opowiadanie historii. Ale historie funkcjonują wg określonych schematów.

Schematy te stanowią uniwersalne wzorce, które pomagają w strukturyzowaniu opowieści, nadając im zrozumiałą formę i kierunek. Oto dwa z najbardziej znanych schematów:

Podróż Bohatera (The Hero’s Journey)

Ten schemat, opracowany przez Josepha Campbella, opisuje uniwersalną podróż, którą podejmuje bohater opowieści. Składa się z kilku etapów, takich jak: zwyczajny świat, wezwanie do przygody, odmowa wezwania, spotkanie z mentorem, przekroczenie pierwszego progu, próby, sojusznicy, wrogowie, podejście do najgłębszej jaskini, decydujące wyzwanie, nagroda, droga powrotna, wskrzeszenie i powrót z eliksirem. Ta struktura jest szczególnie popularna w literaturze i filmach fantasy oraz przygodowych, ale znajduje zastosowanie również w marketingu, pomagając przedstawić produkt jako „eliksir” rozwiązujący problem klienta.

Trzyaktowa struktura

Podzielona na trzy główne sekcje – wprowadzenie, rozwinięcie akcji i zakończenie – trzyaktowa struktura to fundament wielu współczesnych opowieści, zarówno w literaturze, filmie, jak i reklamie. Wprowadzenie ustanawia bohaterów, ich świat oraz główny konflikt. Rozwinięcie akcji wprowadza serię konfliktów i wyzwań, które bohater musi przezwyciężyć. Zakończenie przynosi rozwiązanie konfliktu, oferując zamknięcie historii. Ta struktura pomaga utrzymać jasny przekaz i logiczną sekwencję wydarzeń, co jest kluczowe w trzymających w napięciu, zapadających w pamięć narracjach.

In Media Res

Rozpoczęcie historii „w środku rzeczy” jest techniką, w której narracja zaczyna się od środka akcji, zamiast od tradycyjnego wprowadzenia. Ta metoda jest często używana, aby natychmiast przyciągnąć uwagę odbiorcy, zanim cofnie się w czasie, aby wyjaśnić, jak doszło do tej sytuacji.

Cykl narracyjny

To schemat, w którym historia jest opowiadana jako seria powtarzających się wydarzeń lub motywów, często prowadząc do głębszego zrozumienia tematu lub przesłania. Cykl może być użyty do pokazania, jak pewne wzorce lub zachowania są powtarzalne w różnych kontekstach.

Kreacja świata (World-building)

Choć nie jest to schemat narracyjny w tradycyjnym sensie, kreacja świata jest kluczowym elementem wielu opowieści, szczególnie w fantastyce i science fiction. Polega na budowaniu szczegółowego i spójnego uniwersum, w którym rozgrywa się historia, co może być kluczowe dla angażowania odbiorców i nadania głębi narracji.

Kolizja światów

Ten schemat opiera się na wprowadzeniu dwóch (lub więcej) przeciwstawnych światów, postaci lub idei i obserwacji, jak one ze sobą kolidują. Może to prowadzić do konfliktu, który jest centralnym punktem historii, oferując bogaty grunt do eksploracji różnych tematów i dynamik.

Punkt zwrotny i katharsis

Wiele opowieści opiera się na strukturze, gdzie główny punkt zwrotny prowadzi do momentu katharsis lub głębokiego oczyszczenia emocjonalnego. Katharsis jest momentem, w którym główny konflikt zostaje rozwiązany, często prowadząc do przemiany bohatera lub rozwiązania głównej zagadki narracyjnej.

Podróż z powrotem do domu

Ten schemat koncentruje się na bohaterze, który opuszcza swój dom w poszukiwaniu czegoś (przygody, odpowiedzi, skarbu itp.) i po wielu perypetiach wraca do domu, często zmieniony przez doświadczenia. Jest to motyw uniwersalny, odnajdywany w wielu kulturach i literaturze, symbolizujący cykl życia, dojrzewanie i poszukiwanie własnej tożsamości.

Rozwój postaci

Choć nie jest to typowy schemat fabularny, rozwój postaci jest nieodzownym elementem każdej dobrej historii. Polega na ewolucji bohatera w odpowiedzi na wydarzenia i wyzwania, które napotyka na swojej drodze, co jest kluczowe dla tworzenia angażującej i wiarygodnej narracji.

Wykorzystanie tych schematów pozwala na prostsze opowiadanie historii, które są zarówno pamiętne, jak i emocjonalnie angażujące. Pozwalają one opowiadać historie w sposób, który naturalnie rezonuje z doświadczeniami i oczekiwaniami odbiorców, ułatwiając budowanie głębszego połączenia z marką.

Przykłady storytellingu w praktyce

Teraz, gdy znamy kluczowe elementy, warto przyjrzeć się, jak można je zastosować w praktyce. Oto kilka przykładów storytellingu, które pokazują, jak marki wykorzystują opowiadane historie do budowania relacji z potencjalnymi klientami, angażowania odbiorców i wyróżniania się na tle konkurencji.

Case studies – studia przypadków są doskonałym przykładem storytellingu w biznesie. Prezentując konkretną sytuację, problem klienta i sposób, w jaki produkt lub usługa pomogła go rozwiązać, marki opowiadają historie, które są angażujące i przekonujące. To również świetna okazja do pokazania skutecznej historii, która potwierdza wartość oferty.

Historie marki – wiele firm wykorzystuje storytelling do podzielenia się swoją historią – jak wszystko się zaczęło, jakie wyzwania musieli pokonać założyciele, jak ewoluowała idea przedsiębiorstwa. Te opowieści budują głębsze pozytywne skojarzenia z marką i wzmacniają jej tożsamość.

Marketing narracyjny – to podejście, w którym cała komunikacja marki opiera się na opowiadaniu angażujących historii. Niezależnie od tego, czy chodzi o kampanie reklamowe, content marketing, czy działania w mediach społecznościowych, storytelling odgrywa kluczową rolę w przyciąganiu uwagi odbiorców i przekazywaniu kluczowych elementów marki.

Storytelling w mediach społecznościowych – platformy takie jak Instagram, Facebook czy TikTok dają niesamowite możliwości do opowiadania historii w formie wizualnej i interaktywnej. Wykorzystując różne formaty – od postów, przez stories, po filmy – marki mogą opowiadać angażujące historie, które przyciągają uwagę i budują emocjonalne więzi z odbiorcami.

Storytelling w mediach społecznościowych

W erze cyfrowej, gdzie media społecznościowe stanowią kluczowy kanał komunikacji między markami a ich odbiorcami, storytelling odgrywa niezastąpioną rolę. To właśnie tutaj, w dynamicznym świecie postów, tweetów i stories, opowiadane historie znajdują swoje miejsce, angażując odbiorców i budując społeczności wokół marek.

Wykorzystanie storytellingu w mediach społecznościowych nie ogranicza się jedynie do opowiadania historii marki. To również sposób na przedstawienie idei przedsiębiorstwa, dzielenie się wartościami i misją w bardziej przystępnej, ludzkiej formie. Media społecznościowe pozwalają na tworzenie angażujących historii, które nie tylko informują o produktach czy usługach, ale także pobudzają wyobraźnię odbiorców i budują zaufanie.

Kluczem do skutecznego storytellingu w mediach społecznościowych jest autentyczność i regularność. Opowiadasz historie, które są prawdziwe, bliskie sercu Twojej marki i które rezonują z emocjami odbiorców. Pamiętaj, że odbiorcy szukają historii, z którymi mogą się utożsamiać, które inspirują i dostarczają wartości.

Przykłady storytellingu na różnych platformach pokazują, jak marki wykorzystują specyfikę każdego medium do opowiadania swoich historii. Instagram z jego wizualnym charakterem jest idealny do dzielenia się chwilami z życia marki, za pomocą zdjęć i krótkich filmów. Facebook pozwala na budowanie bardziej złożonych narracji i angażowanie odbiorców w dyskusje. TikTok zaś otwiera drzwi do kreatywnego storytellingu poprzez krótkie, angażujące wideo, często z humorem i lekkością, które przyciągają uwagę młodszych odbiorców.

Storytelling – Jak zacząć? Pierwsze kroki w storytellingu dla Twojej marki

Rozpoczynając przygodę ze storytellingiem, może się wydawać, że stoi przed Tobą ogromne wyzwanie. Jednak każda podróż zaczyna się od pierwszego kroku. Oto kilka wskazówek, jak zacząć opowiadać historie, które będą rezonować z Twoimi odbiorcami i budować silną markę.

Znajdź swoją unikalną historię. Każda marka ma coś, co czyni ją wyjątkową – czy to historia jej powstania, ludzie za nią stojący, misja, która przyświeca jej działaniom, czy sposób, w jaki produkty czy usługi wpływają na życie klientów. To właśnie ta historia powinna stanowić fundament Twojego storytellingu.

Określ główne przesłanie. Co chcesz, aby odbiorcy zapamiętali? Czy to pozytywne skojarzenia związane z Twoją marką, zaufanie do jakości oferowanych produktów, czy inspiracja płynąca z Twojej misji? Jasny przekaz jest kluczowy dla skuteczności opowiadanych historii.

Poznaj swoją grupę docelową. Zrozumienie, kim są Twoi odbiorcy, jakie mają potrzeby, marzenia i obawy, pozwoli Ci tworzyć historie, które do nich trafią. Pamiętaj, że skuteczna historia to taka, która buduje emocjonalną więź z odbiorcami, angażuje ich i skłania do interakcji.

Wykorzystaj dostępne narzędzia i kanały. Od blogów, przez media społecznościowe, aż po wideo i podcasty – masz do dyspozycji wiele platform, na których możesz opowiadać swoje historie. Wybierz te, które najlepiej odpowiadają Twojej marce i Twoim odbiorcom, i zacznij dzielić się swoimi opowieściami.

Bądź konsekwentny, ale gotowy na eksperymenty. Storytelling to proces. Nie wszystkie historie od razu przyniosą oczekiwane rezultaty. Ważne jest, aby być konsekwentnym w opowiadaniu swoich historii, ale również otwartym na eksperymenty, testowanie różnych formatów i dostosowywanie narracji do zmieniających się potrzeb odbiorców i trendów.

Podsumowanie – storytelling w budowaniu relacji z odbiorcami

Podsumowując, storytelling jest nieocenionym narzędziem w arsenale każdego marketera, copywritera i twórcy treści. To sztuka opowiadania historii, która przekracza proste przekazywanie informacji, pozwalając na budowanie głębokich, emocjonalnych więzi z odbiorcami. Przez wykorzystanie kluczowych elementów skutecznego storytellingu, takich jak interesujące postacie, budowanie napięcia, jasny przekaz i angażowanie emocji odbiorców, marki mogą wyróżnić się na tle konkurencji i zbudować trwałą pamięć o swoich produktach czy usługach.

Schematy w storytellingu, takie jak Podróż Bohatera czy trzyaktowa struktura, oferują sprawdzone wzorce, które mogą pomóc w organizowaniu narracji w sposób, który jest zarówno angażujący, jak i łatwy do przyswojenia. Wykorzystanie tych schematów umożliwia tworzenie spójnych i przemyślanych historii, które przyciągają uwagę, budują zaufanie i inspirują odbiorców.

Pamiętaj, że każda marka, produkt czy usługa ma swoją historię do opowiedzenia. Odkrywanie i dzielenie się tymi historiami za pomocą storytellingu to potężne narzędzie, które może przemienić sposób, w jaki ludzie postrzegają Twoją markę, budując głębsze i bardziej znaczące relacje z Twoimi odbiorcami. Zacznij od małych kroków, eksperymentuj i obserwuj, jak Twoje historie ożywają, angażując i inspirowanie ludzi wokół Twojej marki.

Podobne wpisy

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *